Economisch beeld verbetert
![](https://cdn.cbs.nl/images/746a6f4f4941544174352b54504e57534d6e553131773d3d/900x450.jpg)
De Conjunctuurklok is een hulpmiddel voor het bepalen van de stand en het verloop van de Nederlandse conjunctuur. In de Conjunctuurklok komt vrijwel alle belangrijke economische informatie samen die CBS tijdens de afgelopen maand c.q. het afgelopen kwartaal heeft gepubliceerd.
Consumenten even positief, producenten iets minder
De stemming onder consumenten is al drie maanden hetzelfde en op het hoogste niveau na augustus 2007. Het vertrouwen van de industriële producenten is echter wat minder positief in november dan een maand eerder. Dat is vooral toe te schrijven aan een minder positief oordeel over de verwachte bedrijvigheid. Zowel het producenten- als het consumentenvertrouwen liggen boven hun langjarig gemiddelde.
Consumptie huishoudens, export en investeringen groeien
Consumenten hebben in oktober 2,7 procent meer besteed dan in oktober 2015. Ze hebben vooral meer uitgegeven aan duurzame goederen, zoals kleding, schoenen, huishoudelijke apparaten en woninginrichting. Daarnaast hebben consumenten meer aan voedings- en genotmiddelen besteed.
Het volume van de goederenexport was in oktober 5,2 procent groter dan in oktober 2015. De stijging is groter dan in de voorgaande maand. In oktober groeide vooral de export van personenauto’s, aardgas, chemische producten en elektrische apparaten. De wederuitvoer groeide sterker dan de uitvoer van Nederlands product.
In oktober was het volume van de investeringen in materiële vaste activa 0,6 procent groter dan in oktober 2015. De stijging is een stuk kleiner dan in de voorgaande maanden. Dat komt vooral doordat in oktober de investeringen in infrastructuur en personenauto’s krompen. De investeringen in woningen groeiden in oktober opnieuw aanzienlijk.
Productie industrie groeit verder
De gemiddelde dagproductie van de Nederlandse industrie was in oktober 0,6 procent hoger dan in oktober 2015. De stijging is een stuk kleiner dan in september. Al dertien maanden produceert de industrie meer dan in dezelfde periode een jaar eerder. De productie van de transportmiddelenindustrie groeide opnieuw het sterkst.
Aantal faillissementen stijgt aanzienlijk
In november 2016 zijn er 106 bedrijven meer failliet verklaard dan in oktober. De stijging wordt grotendeels verklaard door het faillissement van een bedrijf dat bestond uit tientallen onderdelen die elk afzonderlijk failliet verklaard zijn.
Arbeidsmarkt verbetert verder
Het aantal banen van werknemers en zelfstandigen is in het derde kwartaal van 2016 met 24 duizend toegenomen. Vooral het aantal banen voor uitzendkrachten steeg. Ook in de handel en horeca trok de werkgelegenheid aan. Daarnaast steeg het aantal vacatures met bijna 7 duizend en daalde het aantal werklozen met 37 duizend.
In het derde kwartaal van 2016 waren er gemiddeld 9 996 duizend banen. Het aantal banen groeit nu al tien kwartalen op rij. Vanaf het eerste kwartaal van 2014 zijn er in totaal ongeveer 250 duizend banen bijgekomen.
Ten opzichte van het derde kwartaal 2015 ligt het totaal aantal banen in Nederland 92 duizend hoger.
Voor het eerst sinds begin 2012 is de werkloosheid weer onder de half miljoen uitgekomen. Het aantal werklozen bedroeg in november 499 duizend. Daarmee was 5,6 procent van de beroepsbevolking werkloos. De daling van de werkloosheid was in de afgelopen drie maanden met gemiddeld 7 duizend per maand iets minder sterk dan in de zomer.
In vergelijking met een jaar eerder is de werkloosheid bijna 100 duizend lager, maar wel nog bijna 190 duizend hoger dan in augustus 2008, vlak voor het begin van de crisis. Toen bereikte de werkloosheid met 310 duizend personen het laagste punt van de afgelopen jaren.
Omzet en uren uitzendbranche nemen opnieuw toe
In het derde kwartaal van 2016 hebben uitzendbureaus, arbeidsbemiddelaars en personeelsbeheerders 1,0 procent meer omgezet dan in het voorgaande kwartaal. De stijging is kleiner dan in het tweede kwartaal. Ook het aantal uitzenduren nam in het derde kwartaal opnieuw toe. De stijging is te danken aan een toename in zowel de uren in de kortlopende als in de langlopende contracten.
Bbp groeit met 0,8 procent in derde kwartaal 2016
Het bruto binnenlands product (bbp) is in het derde kwartaal van 2016 met 0,8 procent gestegen ten opzichte van het tweede kwartaal van 2016. Dit blijkt uit de tweede berekening van het bbp door CBS. Het bbp is een maat voor de omvang van de economie. De groei is vooral te danken aan de uitvoer en de consumptie van gezinnen. Ten opzichte van het derde kwartaal 2015 was de omvang van de Nederlandse economie 2,4 procent groter.
Dinsdag 14 februari 2017 komt CBS met de eerste berekening van de economische groei en het aantal banen in het vierde kwartaal van 2016 en daarmee ook van de groei van de economie en de werkgelegenheid in het jaar 2016.
Relevante links
- Dossier Conjunctuur