Bedrijvendynamiek tijdens de financiële crisis
![](https://cdn.cbs.nl/images/366a4443686f486633704f67436a78307545734234413d3d/900x450.jpg)
Dit is een bijdrage over de dynamiek in omzet, internationale handel en werkzame personen bij commerciële bedrijven in de crisisperiode van 2007 tot 2011. Om meer inzicht in deze dynamiek te krijgen, is de groei dan wel krimp van de bedrijven uitgesplitst naar economische activiteit, grootte, binnenlands of buitenlands eigendom en soort handel. Tevens is er een analyse gemaakt van de meest en minst succesvolle bedrijfskenmerken in crisistijd.
Op totaalniveau was 2009 duidelijk hét crisisjaar voor Nederland. Het onderzochte bedrijvenpanel is in één jaar tijd 17,5 procent van haar internationale handelswaarde kwijtgeraakt, zag haar omzet met bijna 12 procent afnemen en verloor 185.000 banen. Hoewel voor alle uitsplitsingen van de handelswaarde de omzet en het aantal werkzame personen daalden in 2009, heeft de crisis de grootste invloed gehad op de internationaal georiënteerde bedrijven. Dit wordt bevestigd in een ANOVA-analyse naar de omzetgroei over de jaren heen. Opvallend is dat in de jaren na de crisis deze internationale oriëntatie juist weer bevorderlijk blijkt voor het herstel. Bedrijven in buitenlands eigendom, exporteurs en two-way-traders herstelden volledig van de crisis en deden het, in tegenstelling tot bedrijven met een nationale oriëntatie, in 2011 zelfs beter ten opzichte van 2007. Kleine bedrijven, transporteurs, bedrijven in buitenlands eigendom en two-way-traders zijn uiteindelijk het best uit de crisis gekomen.